Nee, niet elk natuurlijk materiaal is per se een bevredigend ecologisch alternatief. Bij KIPLI hechten we veel waarde aan het kiezen van de gezondste materialen met een minimale impact op het milieu. Na onderzoek naar de verschillende natuurlijke vezels die beschikbaar zijn voor de productie van ons assortiment matrassen, hebben we de voorkeur gegeven aan die vezels die het beste aan onze ethische en ecologische eisen voldeden. Bamboe wordt in verschillende vormen gebruikt: voor alledaagse voorwerpen, textiel of zelfs in de voedingssector. Een veelzijdig materiaal dat zowel fabrikanten als consumenten aanspreekt. Maar pas op voor greenwashing en voor materialen die we als natuurlijk beschouwen zonder op de hoogte te zijn van de vaak zeer vervuilende verwerkingsprocessen. Een korte toelichting om ons standpunt beter te begrijpen.
Een interessante plant met talrijke eigenschappen
Bamboe komt voornamelijk uit Azië; China is overigens de grootste producent ter wereld. Het komt ook voor in Latijns-Amerika en in Afrika. Het is een snelgroeiende plant (die tot 1 meter per dag kan groeien) waarvan de teelt slechts zeer weinig water en weinig meststoffen en bestrijdingsmiddelen vereist. Daarom wordt het ook wel de ‘kameelplant’ genoemd. Bovendien absorbeert bamboe uitstekend broeikasgassen, gemiddeld drie keer meer dan bomen met een gelijk volume. Dankzij het zeer dichte wortelstelsel draagt de teelt van bamboe bij aan het verminderen van erosie.
Wat de fysieke eigenschappen betreft, is bamboe een materiaal dat zowel licht is (lichter dan staal of beton) als bestand tegen weersinvloeden en hoge temperaturen. Het is dan ook zeer gewild in de bouwsector. Een bamboeconstructie verbruikt veel minder energie dan gangbare materialen. Zo is er bijvoorbeeld bijna tien keer minder energie nodig dan voor een constructie van cement. De unieke, exotische uitstraling is een ware trekpleister voor architecten en kopers.
Een groeiend succes in het Westen, dat niet zonder gevolgen blijft, want om aan de behoeften van de markt te voldoen, leidt de overproductie van bamboe tot een ecologische ramp. Bovendien is het weliswaar een opmerkelijk materiaal in de bouwsector, maar dat geldt niet voor de textielsector.
De negatieve gevolgen van grootschalige industriële productie
Bamboe is in wezen een plant; kortom, alles wat op bamboe is gebaseerd, is heel eenvoudig. Dat is echter de valkuil van wat men ‘bamboe-viscose’ noemt, dat talrijke verwerkingsstappen ondergaat. Zodra het verwerkingsproces is voltooid, heeft de bamboevezel niets natuurlijks meer over. Bamboe wordt verwerkt tot cellulose, waarbij natronloog en zwavelzuur worden gebruikt, wat uiteindelijk een volledig kunstmatig materiaal oplevert. Overigens geeft het GOTS-keurmerk ( Global Organic Textile Standard), dat een milieuvriendelijke productiemethode garandeert, aan dat bij het grootste deel van de industriële productie van bamboevezels geen natuurlijke bamboe wordt gebruikt. Toch gaan veel bedrijven die het gebruiken er prat op een gezond en milieuvriendelijk alternatief aan te bieden.
In matrassen wordt bamboeviscose gebruikt. Bij KIPLI bieden we matrassen aan van natuurlatex, pocketveren en wol. We zorgen ervoor dat al onze producten zo natuurlijk en gezond mogelijk zijn, voor het hele gezin. Daarom gebruiken we geen bamboeviscose.
Maar dat is nog niet alles: om aan de vraag te voldoen, worden in Azië bossen gekapt om plaats te maken voor bamboebossen. Dit verstoort het evenwicht in de biodiversiteit, want bamboe, dat als een invasieve plant wordt beschouwd, groeit zeer snel en wint steeds meer terrein. Een monocultuur die de bodem uitput.
En dan hebben we het nog niet eens over de aanzienlijke CO₂-voetafdruk als gevolg van de invoer van de grondstof.
Bamboe is dus een interessante plant , mits deze op een verstandige manier wordt gebruikt en via een gecontroleerde, niet-uitbuitende teelt. Maar pas op voor misleidende benamingen van ‘natuurlijke’ producten, waarbij wordt ingespeeld op de naam van het materiaal dat alleen in naam natuurlijk is. Door je te informeren over de herkomst en de exacte samenstelling van het gewenste product, kun je meer te weten komen over de milieuvriendelijkheid ervan. Er bestaan verschillende , meer lokale natuurlijke materialen die vergelijkbare eigenschappen hebben als bamboe, zoals vlas.